Nguồn Gốc Nấm Rơm Và Lịch Sử 300 Năm Phát Triển Phương Pháp Trồng
Một giọt nước rửa nấm đổ tình cờ lên đống rơm mục, đó là khởi đầu của cả một ngành nấm Rơm nhân tạo cách đây hơn 300 năm từ Trung Quốc. Từ phát hiện nhỏ trong một ngôi chùa cổ, nấm Rơm đã trở thành cống phẩm triều đình rồi chinh phục cả thế giới dưới tên gọi “Chinese Mushroom”.
Tác giả: Nguyễn Kim Tiến - Chuyên gia Công nghệ sinh học. Cố vấn nội dung tại Làng nấm Bốn Mùa".
Nguồn gốc lịch sử ngành trồng nấm rơm
Trung Quốc là quốc gia đầu tiên trên thế giới sáng tạo và phát triển phương pháp trồng nấm Rơm nhân tạo, với lịch sử được ghi nhận hơn 300 năm.
Cách trồng nấm rơm được tìm ra như thế nào ?
Một lần tình cờ, các nhà sư tại chùa Nam Hoa (Trung Quốc) phát hiện rằng: nước rửa nấm Rơm đổ lên rơm rạ có thể khiến nấm mọc trở lại. Từ hiện tượng nhỏ nhặt này, họ đã hệ thống hóa thành phương pháp canh tác nuôi trồng nấm Rơm nhân tạo đầu tiên trên thế giới.
Trước khi có phương pháp trồng nhân tạo, nấm Rơm dùng làm thực phẩm trong chùa đều chỉ được thu hái từ tự nhiên.

Chùa Nam Hoa (Trung Quốc), nơi tìm ra cách trồng nấm Rơm đầu tiên.
Phát hiện này không chỉ dừng lại ở truyền miệng: nhiều cổ thư từ thời Minh đến thời Thanh đã ghi chép chi tiết cách ủ rơm, đắp luống và thu hoạch, cho thấy đây là một kỹ thuật được truyền lại có hệ thống qua nhiều thế hệ.
Đọc thêm: 6 Sai lầm kinh điển khi mới trồng nấm Rơm.
Nấm Rơm được chọn làm “cống phẩm Triều đình” như thế nào?
Ban đầu, loại nấm này chỉ được gọi đơn giản là “nấm nhà” nhưng đến thời nhà Thanh, danh tiếng của nó đã vượt ra khỏi ngôi chùa: nấm Rơm chùa Nam Hoa được chọn làm cống phẩm dâng triều đình hằng năm.
Nấm Rơm cũng phổ biến dần ra nước ngoài như ở phương Tây với tên gọi là Straw Mushroom hay Fukurotake tại Nhật Bản, phản ánh mức độ phổ biến của nấm rơm trong lịch sử ẩm thực châu Á.
Vì sao nấm rơm được cả thế giới gọi là “Chinese mushroom”?
Nấm Rơm được gọi là “Chinese Mushroom” vì Trung Quốc chính là nơi khởi nguồn của kỹ thuật trồng nhân tạo với dấu mốc gắn liền với các nhà sư chùa Nam Hoa cách đây hơn 300 năm và cũng là quốc gia đưa loại nấm này ra thế giới thông qua cộng đồng Hoa kiều.
Theo nghiên cứu của J. A. Baker (1934) và K. Jalari Charana (1950), khoảng năm 1932, nấm Rơm đã được Hoa kiều mang từ Trung Quốc sang Philippines, Malaysia, Myanmar và nhiều quốc gia khác.

Nấm Rơm được Thế giới gọi là Chinese Mushroom
Trong và sau Thế chiến thứ 2, nghề trồng nấm Rơm phát triển với tốc độ đáng kinh ngạc: chỉ trong vài thập kỷ, nấm Rơm đã phủ khắp Đông Nam Á và Bắc Phi, từ Indonesia, Singapore, Thái Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc cho đến Nigeria, Madagascar, trở thành một trong những loại nấm ăn chủ lực của vùng nhiệt đới.
Chính vì Trung Quốc là cái nôi của nghề trồng nấm Rơm, cái tên “Chinese Mushroom” đã trở thành cách gọi quốc tế phổ biến nhất cho đến ngày nay.
Nên đọc: Có nên khởi nghiệp với nghề "trồng nấm Rơm"?
Nấm Rơm đã trở thành ngành kinh tế tỷ đô như thế nào?
Từ một phát hiện tình cờ trong chùa Nam Hoa, Trung Quốc, nấm Rơm đã phát triển thành một ngành hàng có giá trị xuất khẩu hàng nghìn USD mỗi tấn chỉ trong vòng vài thế kỷ.
Trung Quốc là quốc gia có sản lượng nấm Rơm lớn nhất thế giới. Năm 1979, sản lượng nấm Rơm của Trung Quốc chiếm tới 77% tổng sản lượng toàn cầu, đưa quốc gia này lên vị trí dẫn đầu thế giới về loại nấm này

Trồng nấm Rơm đã trở thành ngành kinh tế tỷ đô.
Đến năm 1993, nấm rơm trở thành mặt hàng bán chạy trên thị trường quốc tế, xuất khẩu gần 100 tấn mỗi năm. Nấm Rơm đóng hộp đặc biệt được ưa chuộng ở nước ngoài, đạt giá 8.000–10.000 USD/tấn, mức giá cho thấy vị thế cao cấp của sản phẩm này.
Đọc thêm: Trồng nấm Rơm thất bại - sự thật vì nguồn nước!
Sau 300 năm phát triển, nấm Rơm có còn giá trị hôm nay?
Trải qua hơn ba thế kỷ, nấm Rơm vẫn giữ được vị thế trong gian bếp hiện đại, không chỉ nhờ hương vị đặc trưng, mà còn nhờ nền tảng kỹ thuật canh tác đã được đúc kết và cải tiến liên tục qua nhiều thế hệ người trồng nấm.
Từ một giọt nước rửa nấm đổ tình cờ lên đống rơm mục, đến danh xưng “Chinese Mushroom” được cả thế giới công nhận, "hành trình 300 năm của nấm Rơm" là minh chứng sống động cho việc những phát hiện nhỏ bé trong đời sống thường nhật có thể tạo nên di sản nông nghiệp trường tồn.
Nếu bạn quan tâm đến giá trị dinh dưỡng hay kỹ thuật trồng nấm rơm hiện đại, hãy tiếp tục theo dõi các bài viết tiếp theo để khám phá sâu hơn về loại nấm đặc biệt này nhé!
